Spaarder weet niets van zijn pensioen

DEN HAAG - Werknemers geven gemiddeld eenderde van hun brutoinkomen uit aan AOW- en pensioenpremie (inclusief werkgeversbijdrage). Maar slechts weinigen weten wat zij daar op hun 65e voor terugkrijgen, of dat veranderingen, andere baan, echtscheiding of eigen bedrijf, flink doorwerken in de pensioenopbouw. "Tja, en tegen de tijd dat mensen doorhebben dat het pensioen wel eens stevig kan tegenvallen, is het te laat om er nog wat aan te doen", zegt Robin Linschoten, voorzitter van een commissie die minister Donner (Sociale Zaken) adviseert over het 'pensioenbewustzijn'. "Het is ook een verschrikkelijk moeilijk onderwerp, dat vooral voor jonge mensen ver achter de horizon ligt.

Die denken: het zit allemaal wel goed. Zelfs mensen die elke euro twee keer omdraaien, blijken zich amper te interesseren voor het resultaat van de maandelijkse pensioenafdracht van vele honderden euro's", zegt Linschoten. Daar komt bij dat de situatie in pensioenland de afgelopen jaren een stuk minder overzichtelijk is geworden. "In het pensioenrecht is veel veranderd. Er is ook meer keuze voor individuele regelingen, zelfs binnen collectieve pensioenafspraken." Bovendien, zegt Linschoten, verandert er tegenwoordig in het persoonlijk leven van mensen meer dan een aantal jaren geleden. "Vroeger werkte je een heel leven bij dezelfde baas en was je getrouwd met dezelfde partner. Tegenwoordig veranderen mensen voortdurend van werkgever en dus van pensioenregeling. Of ze worden zelfstandig en dan moeten ze het zelf regelen. Ook een echtscheiding kan er flink inhakken." De commissie van Linschoten richt de pijlen niet alleen op de argeloze consument. "Pensioenfondsen zijn vaak gesloten bolwerken. Als die al informatie geven, is die vaak zo onbegrijpelijk, dat zelfs deskundigen aan het ontcijferen moeten slaan." Linschoten houdt dan ook een pleidooi voor veel inzichtelijker pensioenoverzichten, die nu wettelijk al elk jaar moeten worden verstrekt. "Belangrijkste is echter dat er een pensioenregister komt, waar alle pensioenfondsen en verzekeraars duidelijk opgeven wie bij welke verzekeraar is verzekerd en voor wat. Uit dat register moet duidelijk blijken waar spaarders bij het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd recht op hebben", stelt Linschoten. Het ministerie van Sociale Zaken streeft ernaar het pensioenregister per 2011 in te voeren. Het pensioenstelsel gaat uit van een inkomen na 65 jaar van zeventig procent van het gemiddelde inkomen gedurende het werkzame leven. Regelingen die gebaseerd zijn op zeventig procent van het laatste verdiende loon zijn bijna allemaal wegbezuinigd. Die zeventig procent is altijd inclusief de AOW. "Als beide onderdelen tegenvallen, kijkt de gepensioneerde aan tegen een forse inkomensdaling", aldus Linschoten.